Đorđe Andrejević Kun — malarz i grafik z Jugosławii

Đorđe Andrejević Kun był twórcą prac malarskich i graficznych oraz aktywnym uczestnikiem życia politycznego w Jugosławii. Zyskał rozgłos jako autor znaków i grafik dokumentujących życie społeczne, a także jako projektant symboli państwowych.

Życiorys i wykształcenie

Urodził się we Wrocławiu jako syn artysty Veljko Andrejevića i jego żony Gertrudy. W 1914 rodzina przeniosła się do Belgradu, gdzie ojciec otworzył drukarnię. Po ukończeniu szkoły średniej Kun uczył się sztuki drukarskiej, a w latach 1921–1925 studiował w Królewskiej Szkole Sztuk Pięknych w Belgradzie.

Rozwój artystyczny i pierwsze wystawy

Po wsparciu finansowym kupca Iliji Rankicia kontynuował naukę we Włoszech, gdzie studiował malarstwo i odwiedzał muzea oraz galerie. Przez rok pracował w Paryżu, malował akty i sprzedał swoje pierwsze obrazy. Do Belgradu powrócił w 1929 i regularnie pokazywał prace w Pawilonie Sztuki Cvijety Zuzorić na Kalemegdanie; jego obrazy obejmowały sceny rodzajowe i autoportrety.

Działalność społeczna, praca w terenie i prace dokumentacyjne

Od 1931 był związany z grupą artystyczną Oblik i w tym samym roku wygrał konkurs na projekt godła Belgradu. W połowie lat 30. skupiał się na przedstawianiu życia robotników. W 1934 wraz z żoną odbył podróż po kraju, podczas której poznawał warunki pracy górników i robotników; efektem była seria grafik zatytułowana Krvavo zlato, pokazująca sceny z kopalni i pracy robotników.

Udział w wojnie w Hiszpanii i represje

W 1936, po wybuchu hiszpańskiej wojny domowej, Kun wraz z żoną dotarł do Hiszpanii, przeszedł szkolenie wojskowe i walczył z batalionem Đuro Đaković w rejonie Albacete. W przerwach tworzył rysunki dokumentujące walki, a później pracował w sztabie 129 Brygady Międzynarodowej przy działalności kulturalnej. Po nielegalnym powrocie do Francji i następnie do Belgradu próbował opublikować te grafiki; po ich wydaniu został aresztowany i osadzony w więzieniu Glavnjača, przy czym część jego rysunków skonfiskowano i zniszczono.

Aresztowania, działalność konspiracyjna i rola w ruchu wyzwoleńczym

W 1939, na mocy dekretu królewskiego, aresztowano go wraz z innymi działaczami komunistycznymi i osadzono w obozie w Bileći. W obozie wstąpił do Komunistycznej Partii Jugosławii i wykonał serię rysunków ukazujących życie więźniów. Podczas okupacji stosował fałszywe dokumenty pod nazwiskiem Petar Antonijević; latem 1941 przygotował takie dokumenty dla Josipa Broza Tity. W 1943 został wybrany do Antyfaszystowskiej Rady Wyzwolenia Narodowego Jugosławii (AVNOJ), a w 1944 wszedł w skład Tymczasowego Zgromadzenia Narodowego i Komitetu Ustawodawczego.

Po wojnie — działalność akademicka i styl

Po zakończeniu wojny malował obrazy w nurcie socrealistycznym i angażował się w pracę dydaktyczną. Prowadził wykłady na Akademii Sztuk Pięknych w Belgradzie, gdzie w latach 1960–1963 pełnił funkcję rektor Akademii Sztuk Pięknych. Od 1958 był członkiem rzeczywistym Serbskiej Akademii Nauk i Sztuk i współtworzył Związek Artystów Plastyków Jugosławii.

Śmierć i pochówek

Đorđe Andrejević Kun zmarł na atak serca 17 stycznia 1964 w Belgradzie. Został pochowany na Nowym Cmentarzu w Belgradzie.