Wtorek, 1 września Imieniny: Bronisław, Idzi, Remigiusz
Wrocław
Teraz Wtorek, 1 września 2026
Mariola Abkowicz
Fot. Mateusz Opasiński · „Mariola Abkowicz (03.09.2022)” · licencja CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.
Znane osoby

Mariola Abkowicz — bibliotekoznawca i działaczka karaimska

Paweł Zawadzki • 3 min czytania

Mariola Abkowicz (ur. 1964 we Wrocławiu) jest bibliotekoznawcą, karaimoznawcą i działaczką społeczności karaimskiej w Polsce. Pełni funkcje naukowe i organizacyjne, była kierownikiem biblioteki na Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu i od wielu lat kieruje Związkiem Karaimów Polskich.

Dane
Urodzenie1964, Wrocław
WykształcenieUniwersytet Wrocławski (bibliotekoznawstwo)
Zawód / rolebibliotekoznawca; karaimoznawca; działaczka społeczności karaimskiej
StanowiskaPrzewodnicząca Związku Karaimów Polskich (od 1997); wykładowca UAM; była kierownik Biblioteki Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego UMW (do 31.12.2019)
Inne funkcjeRedaktor naczelna kwartalnika Awazymyz; przewodnicząca Rady Fundacji Kalejdoskop Kultur; członek Zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo; członek Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych
Miejsce zamieszkaniaWrocław
OdznaczeniaZłoty i Srebrny Krzyż Zasługi; Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości; Srebrny Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" i inne

bibliotekoznawcą i karaimoznawcą jest Mariola Abkowicz, urodzona w 1964 roku we Wrocławiu. Zajmuje się badaniem historii, kultury i języka polskich Karaimów oraz aktywnie działa w organizacjach reprezentujących tę społeczność.

Życiorys i wykształcenie

Mariola Abkowicz urodziła się w rodzinie Bogusława Abkowicza (1921–2004) i Zofii z domu Juchniewicz (1931–2019). Jest wnuczką hazzana Rafała Abkowicza (1896–1992). Ukończyła bibliotekoznawstwo na Uniwersytecie Wrocławskim.

W pracy naukowej i dydaktycznej związana była z Uniwersytetem Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie wykłada w Instytucie Orientalistyki w Zakładzie Polityki Językowej i Badań nad Mniejszościami. Do 31 grudnia 2019 roku kierowała Biblioteką Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu oraz pracowała w Katedrze Studiów Azjatyckich UAM.

Jaką rolę pełni w społeczności karaimskiej?

Od 1997 roku jest przewodniczącą Związku Karaimów Polskich. Pełni funkcje w kilku organizacjach związanych z dziedzictwem karaimskim: należy do Zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo i przewodniczy Radzie Fundacji Kalejdoskop Kultur. Od 2009 roku kieruje Porozumieniem Kalejdoskop Kultur, które zrzesza organizacje pozarządowe i osoby działające na rzecz mniejszości narodowych i etnicznych.

Jest redaktor naczelną kwartalnika Awazymyz oraz autorką i redaktorką szeregu publikacji poświęconych historii, kulturze i językowi polskich Karaimów. Została powołana w 2025 roku przez Wojewodę Dolnośląskiego Annę Żabską na pełnomocnika wojewody ds. mniejszości narodowych i etnicznych. Należy także do Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych.

Wybrane publikacje i prace redakcyjne

Abkowicz redagowała i współredagowała publikacje poświęcone karaimom oraz autorka artykułów naukowych. Do ważniejszych pozycji należą rozdziały i hasła w wydawnictwach poświęconych historii Wrocławia i kulturze karaimskiej, artykuły o antroponimii karaimskiej oraz opracowania ilustrowane fotografiami dotyczącymi dziejów społeczności.

Przykładowe tytuły to: rozdział „Główne zasady doktrynalne religii karaimskiej” w publikacji o karaimach, współautorska praca "Karaimy Pol'šy", opracowanie "Karaj jołłary = karaimskie drogi. Karaimi w dawnej fotografii" oraz teksty o wrocławskich epizodach karaimskich i życiu społecznym karaimów w Polsce po 1945 roku.

Odznaczenia i wyróżnienia

Mariola Abkowicz otrzymała kilka odznaczeń państwowych i lokalnych za działalność naukową i społeczną. Wśród nich są Srebrny Krzyż Zasługi (2011) i Złoty Krzyż Zasługi (2017). Otrzymała też Złotą Odznakę Towarzystwa Miłośników Wrocławia (2018) oraz Medal im. prof. Tadeusza Szczęsnego Owińskiego (2019).

W kolejnych latach wyróżniono ją Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości (2022), Medalem „Merito de Wratislavia – Zasłużony dla Wrocławia” (2024) oraz Srebrnym Medalem "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" (2025).

Najczęstsze pytania

Gdzie i kiedy urodziła się Mariola Abkowicz?
Mariola Abkowicz urodziła się w 1964 roku we Wrocławiu.
Jakie pełniła funkcje naukowe i zawodowe?
Jest wykładowczynią w Instytucie Orientalistyki UAM, była kierownikiem Biblioteki Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu do 31 grudnia 2019 r.
Jaką rolę pełni w organizacjach karaimskich?
Od 1997 roku przewodniczy Związkowi Karaimów Polskich, jest członkiem Zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo, przewodniczy Radzie Fundacji Kalejdoskop Kultur i redaguje kwartalnik Awazymyz.
Jakie odznaczenia otrzymała?
Otrzymała m.in. Srebrny Krzyż Zasługi (2011), Złoty Krzyż Zasługi (2017), Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości (2022) oraz Srebrny Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" (2025).

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Paweł Zawadzki

Nazywam się Paweł Zawadzki i w redakcji dolnyslask360.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Zajmuję się postaciami związanymi z Wrocławiem i z regionem, dawnymi i dzisiejszymi.

Czytaj również